11Osiągając pełnoletniość wiele spraw wydaje się być łatwiejszych a przede wszystkim otwierają się przed młodym człowiekiem nowe możliwości. Jedną z nich, bardzo wyczekiwaną, jest możliwość ubiegania się o prawo jazdy. Kierowanie samochodem to marzenie każdego nastolatka, gdyż oznacza bycie naprawdę dorosłym oraz jest wyznacznikiem pewnego rodzaju niezależności i zaradności. Już na kilkanaście tygodni przed ukończeniem osiemnastego roku życia można zapisać się na kurs prawa jazdy. Ukończony odpowiedni wiek trzeba mieć w dniu zdawania egzaminu państwowego, tak więc dla osób niecierpliwych istnieje możliwość wcześniejszego zapisania się na taki kurs. W gronie rówieśników temat prawa jazdy staje się jednym z najważniejszych, ponieważ w mniej więcej tym samym czasie zapisują się wszyscy z klasy czy najbliższego otoczenia. Dzięki niekończącym się rozmowom oraz wymianie doświadczeń młodzi ludzie przez cały czas przeżywają to, że uczą się jeździć samochodem. Na dalszy plan schodzą dyskoteki, filmy czy inne rozrywki, najważniejsze jest to, gdzie się jeździło, jaka trasą, jakie popełniło się błędy. Im bliżej egzaminu tym ekscytacja tym tematem jest większa. Bardzo zależy takiej młodej osobie na tym, żeby jak najszybciej zdać egzamin i móc pochwalić się w szkole czy wśród znajomych tym jakże ważnym dokumentem.

Chcąc zapisać się na kurs prawa jazdy, należy wziąć pod uwagę kilka ważnych aspektów. Szkół jazdy jest w każdym mieście przynajmniej kilka a dużych miastach ta liczba wzrasta nawet do kilkudziesięciu. Jak wybrać ta najlepszą? Nie da się. Jeśli dana szkoła funkcjonuje na rynku od wielu lat, to znaczy że instruktorzy w niej pracujący maja już spore doświadczenie i można im zaufać. Jeśli firma utrzymuje się na rynku, to znaczy że kursanci są z niej zadowoleni i polecają ja swoim kolegom i znajomym. W tej chwili każdy instruktor musi być przyjaźnie usposobiony w stosunku do kursanta, gdyż większa konkurencja sprawia, że nikt nie będzie chciał pobierać nauki w niemiłej atmosferze, skoro ma przecież wybór. Można oczywiście opierać się na opinii popartej ilością zdanych za pierwszym razem egzaminów, jednak tego typu statystyk nikt oficjalnie nie prowadzi i szkoły po prostu same sobie takie wyliczenia prowadzą. Trzeba wziąć pod uwagę odległość z miejsca zamieszkania do siedziby szkoły, żeby nie tracić niepotrzebnie czasu na dojazdy na wykłady, które trzeba również zaliczyć. Zajmują one kilkadziesiąt godzin, tak więc trzeba zaplanować kilka popołudni na spędzenie czasu w salce wykładowej. Poza tym warto dowiedzieć się, czy instruktorzy podjeżdżają po kursanta w wyznaczone miejsce, czy też trzeba stawiać się w konkretnej lokalizacji na kolejne jazdy. To są istotne czynniki, gdyż kurs zajmuje dużo czasu i szkoda marnować go na dodatkowe i długie dojazdy.

8Szkoły dla kierowców przeprowadzają kursy nauki jazdy samochodem. Szkół takich jest całkiem sporo i panuje wśród nich spora konkurencja, jednak i chętnych na to szkolenie jest bardzo dużo. Są to przede wszystkim ludzie młodzi, którzy tuż po ukończeniu osiemnastu lat pragną, obok dowodu osobistego, legitymować się również prawem jazdy. Dlatego za kierownica „elek” najczęściej widzimy młode dziewczyny i chłopaków. Oczywiście zdarzają się również kursanci w starszym wieku, którzy wcześniej nie zdecydowali się na tego typu szkolenie. Ograniczeń wiekowych w zasadzie nie ma, należy po prostu skompletować odpowiednie dokumenty oraz uzyskać zaświadczenie od lekarza o możliwości prowadzenia pojazdów mechanicznych. Prowadzące kurs prawa jazdy szkoły muszą się reklamować przede wszystkim w pobliżu szkół średnich, gdyż stamtąd pochodzi większość ich klientów. Również samochody, którymi odbywają się jazdy instruktażowe powinny zawierać informacje o danej szkole, przynajmniej numer telefonu i jej nazwę. Wiele z tych samochodów jest tak obklejonych reklamami szkoły, że aż trudno się zorientować, do jakiej należą. To nie jest dobry pomysł, ale każdy ma swój sposób na rozreklamowanie swojej działalności. Warto też ogłaszać się w lokalnych dziennikach czy darmowych pismach pojawiających się na osiedlach. Najczęściej to rodzice płacą za kurs i oni też decydują, do jakiej szkoły zapisać dziecko. Dlatego bardzo ważna jest reputacja szkoły, nie tylko w zakresie przekazywania wiedzy ale także atmosfery, w jakiej ta nauka się odbywa.

Ukończywszy kurs prawa jazdy można zapisać się na egzamin państwowy kategorii B, jaki przeprowadzany jest w Wojewódzkim Ośrodku Ruchu Drogowego. Po spędzeniu trzydziestu godzin na Sali wykładowej oraz trzydziestu godzin za kierownica pojazdu, powinniśmy posiadać wiedzę umożliwiająca nam samodzielne poruszanie się po drogach pojazdem mechanicznym, a w tym przypadku samochodem osobowym. Po ustaleniu terminu egzaminu, należy stawić się w ośrodku egzaminacyjnym. O konkretnej godzinie zostaniemy wpuszczeni na salę komputerową, gdzie przy każdym stanowisku z monitorem zainstalowana jest konsola do zdawania testów teoretycznych. Pozytywne zaliczenie takich testów powoduje, że możemy czekać na wezwanie do samochodu egzaminacyjnego. Tam egzaminator poprosi nas na początku o przygotowanie się do jazdy, wskazanie wszystkich świateł, jakie są w samochodzie oraz odpowiedź na kilka pytań dotyczących budowy auta. Najczęściej są to pytania odnośnie wlewu płynu do chłodnicy lub płynu hamulcowego. Następnie rozpoczyna się praktyczna część egzaminu, czyli najpierw pokonanie łuku jadąc do przodu a następnie cofając się oraz ruszanie z hamulca ręcznego pod górę. Po wykonaniu tych manewrów można wyjechać na miasto i włączyć się do normalnego ruchu miejskiego. Jeśli nie popełni się błędów, to po około trzydziestu minutach egzamin zakończy się wynikiem pozytywnym. W przypadku niepowodzenia należy ustalić termin powtórnego egzaminu praktycznego.

31Zapisując się kurs prawa jazdy musimy liczyć się z tym, że zanim zasiądziemy za kółkiem i będziemy mogli rozpocząć praktyczną naukę kierowania samochodem, czeka nas najpierw trzydzieści godzin wykładów z teorii, przepisów i zasad ruchu drogowego. Na takich wykładach dowiemy się, w jaki sposób należy użytkować pojazd, jakie są zasady poruszania się po drogach, poznamy przepisy obowiązujące w naszym kraju. Zapoznamy się także z podstawowymi funkcjami samochodu, w jaki sposób należy zadbać o właściwą jego eksploatację oraz jakie zasady obowiązują przy udzielaniu pierwszej pomocy poszkodowanym w wypadkach drogowych. W trakcie trwania części wykładowej kursu, będziemy mogli zapoznać się z testami, jakie obowiązują na egzaminie państwowym na prawo jazdy. Osoby prowadzące kurs będą od nas wymagały, abyśmy takie testy rozwiązali pod koniec trwania wykładów. Jest to tak zwany egzamin wewnętrzny, po którego zaliczeniu będziemy mogli rozpocząć jazdy instruktażowe samochodem. Wcześniej jednak należy odwiedzić lekarza, który zbada nasz ogólny stan zdrowia i wyda zaświadczenie, uprawniające do kierowania pojazdami mechanicznymi a także skompletować inne dokumenty, jak na przykład kserokopię dowodu osobistego oraz fotografie. Bez tych formalności nie będzie można rozpocząć części praktycznej kursu.

Kurs prawa jazdy trwa około dwóch miesięcy. Początkowo kursant uczęszcza na wykłady teoretyczne, na których poznaje przepisy ruchu drogowego, zasady kierowania pojazdem mechanicznym i zasady udzielania pierwszej pomocy osobom poszkodowanym w wypadkach. Zapoznaje się w tym czasie również z testami na prawo jazdy, jakie będzie musiał rozwiązać podczas egzaminu państwowego. Dodatkowo, po zakończeniu części teoretycznej kursu, będzie musiał zdać egzamin wewnętrzny, wyglądający dokładnie tak samo jak teoretyczna część egzaminu państwowego. Po zaliczeniu tych testów kursant może rozpocząć jazdy samochodem. Podczas pierwszego spotkania instruktor dokładnie objaśni podstawy poruszania się samochodem, nauczy jak przygotować się do jazdy, wskaże najważniejsze przełączniki świateł, kierunkowskazów, wycieraczek i tak dalej. Następnie nauczy kursanta zmieniać biegi i wyjaśni zasadę działania sprzęgła. Pokaże również w którym miejscu uzupełnia się płyny w samochodzie i jak należy oceniać, czy zawartość pojemników jest dostateczna. Wreszcie pozwoli kursantowi odpalić samochód i wykonać pierwszą jazdę. Z reguły pierwsze manewry odbywają się na placu ćwiczeń. Dopiero po opanowaniu podstaw kursant będzie mógł wyruszyć na miejskie ulice i włączyć się do regularnego ruchu, gdzie podczas kolejnych trzydziestu godzin nauczy się, jak prawidłowo poruszać się po drogach.

61Prawo jazdy jest bardzo pożądanym dokumentem, głównie wśród młodzieży, która wkracza w dorosłość. Kidy zbliżają się osiemnaste urodziny, młody człowiek zdaje sobie sprawę z tego, że od tego momentu będzie miał o wiele więcej możliwości i przywilejów. Przede wszystkim będzie bardziej samodzielny a nic nie sprawia, że można czuć się bardziej odpowiedzialnym, niż prowadzenie samochodu. Dlatego bardziej niż na dowód osobisty oczekują oni na możliwość zapisania się na kurs prawa jazdy. Na taki kurs można zapisać się krótko przed osiemnastymi urodzinami, należy jednak pamiętać, że do egzaminu państwowego przystąpić może tylko osoba pełnoletnia, legitymująca się dowodem osobistym. Dlatego trzeba to dobrze zgrać w czasie, żeby później nie tracić czasu na oczekiwanie na dowód osobisty. Wybierając szkołę jazdy, trzeba wziąć pod uwagę to, że trzeba tam się stawiać kilkanaście razy na wykłady z teorii, dlatego siedziba szkoły nie powinna być zbytnio oddalona od miejsca zamieszkania. Szkoda czasu na dodatkowe dojazdy. Ponieważ ceny w szkołach jazdy są w zasadzie wszędzie takie same, koszt jaki trzeba ponieść nie jest decydujący przy jej wyborze. Bardziej trzeba zwrócić uwagę na opinie, jakie panują na temat instruktorów, czy potrafią skutecznie i przejrzyście przekazać swoją wiedzę oraz czy nie wprowadzają podczas jazd niepotrzebnie nieprzyjemnej atmosfery. To jest ważne, żeby uczyć się jeździć w miarę przyjemnych warunkach, gdyż sama nauka jest stresująca i dodawanie do tego nieprzyjemnej atmosfery w niczym kursantowi nie pomoże.

Kurs prawa jazdy powinien jak najlepiej przygotować jego uczestników do samodzielnego prowadzenia samochodu. Niestety, praktyka dowodzi, że głównym celem kursu staje się przygotowanie kursanta do zdania egzaminu państwowego, który jest niezwykle wymagający. Tak naprawdę, to podczas egzaminu nie można popełnić najdrobniejszego błędu, gdyż egzaminatorzy praktycznie nigdy nie przepuszczają okazji do tego, żeby nie dopuścić egzaminowanego do dalszej jazdy. Najgorsze jest to, że podczas egzaminu osoba zdająca, poruszając się w ruchu miejskim, widzi bez przerwy dookoła siebie notoryczne łamanie przepisów przez doświadczonych kierowców, natomiast sama nie może popełnić nawet pół wykroczenia poza ramy obowiązujących przepisów. Egzaminatorzy potrafią oblać za tak banalne rzeczy, jak na przykład niedostateczne upewnienie się, czy nikomu nie zajeżdżamy drogi, kiedy na tej drodze nie ma żadnego samochodu. Potrafią przyczepić się do tego, że kierunkowskaz został włączony zbyt późno, podczas gdy wszystkie samochody dookoła praktycznie tych kierunkowskazów nie używają, bądź włączają je jeszcze później. Efektem takiej postawy jest to, że podczas kursu instruktorzy zwracają uwagę na mnóstwo drobiazgów, które mogą podpaść egzaminatorowi, a nie uczą panowania nad szerszą perspektywą jazdy, wyczuciem zmieniających się warunków na drodze, płynnością jazdy. Praktycznie kursant przez całość jazd nie może przekroczyć prędkości 50 km/h, co później oznacza problemy podczas jazdy własnym samochodem przy większej prędkości.